Tamaryna białoczuba - Saguinus oedipus

Kategoria zagrożenia gatunku wg Czerwonej Księgi Gatunków Zagrożonych

CR, krytycznie zagrożone - najbardziej zagrożone gatunki.

Podstawowe informacje

Tamaryna białoczuba (Saguinus oedipus), znana również jako tamaryna czubata, to niewielka małpa z rodziny pazurkowcowatych. Występuje naturalnie w północno-zachodniej Kolumbii i jest jednym z najbardziej charakterystycznych gatunków małych naczelnych.

Dorosłe osobniki osiągają długość ciała około 20–25 cm, a ogon może być dłuższy od ciała i mierzyć nawet 30–40 cm. Masa ciała wynosi zwykle 400–500 g.


Wygląd i cechy charakterystyczne

Tamaryna białoczuba ma bardzo charakterystyczny wygląd.

Najważniejsze cechy:

  • czarne futro na większości ciała,
  • długie, białe włosy tworzące „czub” na głowie,
  • smukła sylwetka,
  • długi ogon służący do równowagi,
  • paznokciopodobne pazury zamiast płaskich paznokci.

Występowanie

Naturalny zasięg obejmuje:

  • północno-zachodnią Kolumbię,
  • fragmenty lasów tropikalnych.

Gatunek jest silnie zagrożony i jego zasięg stale się kurczy.


Środowisko życia

Tamaryna białoczuba zasiedla:

  • wilgotne lasy deszczowe,
  • lasy wtórne,
  • gęste zarośla tropikalne,
  • korony drzew.

Większość życia spędza wysoko w koronach drzew.


Tryb życia i zachowanie

Tamaryny są bardzo społeczne.

Najważniejsze cechy:

  • życie w grupach rodzinnych,
  • silne więzi społeczne i współpraca,
  • komunikacja głosowa i zapachowa,
  • aktywność dzienna,
  • szybkie poruszanie się w koronach drzew.

Pożywienie

Tamaryna białoczuba jest wszystkożerna.

Dieta obejmuje:

  • owoce,
  • owady,
  • nektar,
  • soki roślinne,
  • małe bezkręgowce.

Rozmnażanie

Rozród ma charakter rodzinny.

Najważniejsze informacje:

  • zwykle rodzi się 1–2 młodych,
  • ciąża trwa około 140–150 dni,
  • opiekę nad młodymi często przejmują także inni członkowie grupy,
  • młode szybko uczą się wspinaczki.

Naturalni wrogowie

Do zagrożeń należą:

  • ptaki drapieżne,
  • węże,
  • małe kotowate,
  • człowiek (utrata siedlisk i handel zwierzętami).

Znaczenie w ekosystemie

Tamaryna białoczuba pełni ważną rolę:

  • rozsiewa nasiona roślin,
  • kontroluje populacje owadów,
  • wspiera regenerację lasów tropikalnych.

Tamaryna białoczuba w ogrodach zoologicznych

Gatunek jest hodowany w wielu ogrodach zoologicznych, głównie w ramach programów ochronnych.

Wymaga:

  • wysokich, gęsto zarośniętych wolier,
  • życia w grupie,
  • diety owocowo-owadziej,
  • spokojnego środowiska.

Ciekawostki

  1. Tamaryna ma pazury zamiast typowych paznokci.
  2. Młode są często noszone przez ojca i innych członków grupy.
  3. Żyje wyłącznie w koronach drzew.
  4. Jest jednym z najbardziej zagrożonych gatunków małp w Ameryce Południowej.
  5. Charakterystyczny „czub” pomaga w rozpoznawaniu osobników w grupie.

Zdjęcia

Występowanie na świecie

Występowanie naturalne

Występowanie introdukowane - wprowadzone przez zamierzoną albo niezamierzoną ingerencję człowieka

Występowanie w polskich Ogrodach ZOO