Sowa śnieżna - Nyctea Scandiaca
Kategoria zagrożenia gatunku wg Czerwonej Księgi Gatunków Zagrożonych
Podstawowe informacje
Sowa śnieżna (Bubo scandiacus), znana również jako puszczyk śnieżny lub sowa arktyczna, to duży ptak drapieżny zamieszkujący tundrę Arktyki. Jest jednym z najlepiej przystosowanych ptaków do życia w ekstremalnie zimnych warunkach.
Dorosłe osobniki osiągają długość ciała około 53–65 cm, a rozpiętość skrzydeł wynosi od 125 do nawet 150 cm. Samice są zwykle większe i cięższe od samców.
Wygląd i cechy charakterystyczne
Sowa śnieżna wyróżnia się niemal całkowicie białym upierzeniem.
Najważniejsze cechy:
- białe lub biało-czarne prążkowane upierzenie,
- intensywnie żółte oczy,
- brak „uszu” z piór,
- gęste upierzenie chroniące przed zimnem,
- szeroka głowa i masywne skrzydła.
Samce są zazwyczaj bielsze, a samice bardziej prążkowane.
Występowanie
Naturalny zasięg obejmuje:
- Arktykę (Grenlandia, Kanada, Alaska),
- północną Europę i Azję,
- sezonowo także bardziej południowe obszary (w czasie migracji).
Środowisko życia
Sowa śnieżna zasiedla:
- tundrę,
- otwarte równiny arktyczne,
- wybrzeża morskie,
- bezdrzewne obszary północy.
Preferuje tereny z dobrą widocznością do polowania.
Tryb życia i zachowanie
Sowa śnieżna prowadzi częściowo dzienny tryb życia.
Najważniejsze cechy:
- aktywność zarówno w dzień, jak i w nocy,
- samotniczy tryb życia (poza okresem lęgowym),
- bardzo ciche loty,
- terytorialność w sezonie lęgowym,
- cierpliwe polowanie z zasiadki.
Pożywienie
Jest drapieżnikiem.
Dieta obejmuje:
- lemingi (główny pokarm),
- norniki i inne gryzonie,
- ptaki,
- drobne ssaki,
- sporadycznie ryby i padlina.
Populacja sów śnieżnych silnie zależy od liczebności lemingów.
Rozmnażanie
Okres lęgowy przypada na lato arktyczne.
Najważniejsze informacje:
- gniazdo na ziemi w tundrze,
- samica składa 3–11 jaj (zależnie od dostępności pokarmu),
- inkubacja trwa około 31–33 dni,
- młode opuszczają gniazdo szybko po wykluciu,
- opieka sprawowana przez samicę i samca.
Naturalni wrogowie
Do zagrożeń należą:
- lis arktyczny (dla jaj i piskląt),
- większe ptaki drapieżne,
- człowiek,
- zmiany klimatu wpływające na populacje lemingów.
Znaczenie w ekosystemie
Sowa śnieżna pełni ważną rolę:
- kontroluje populacje gryzoni w tundrze,
- jest gatunkiem wskaźnikowym zmian klimatycznych,
- stanowi ważny element łańcucha pokarmowego Arktyki.
Sowa śnieżna w ogrodach zoologicznych
Gatunek jest często hodowany w wolierach edukacyjnych.
Wymaga:
- chłodnego, przestronnego środowiska,
- miejsc do odpoczynku i obserwacji,
- diety opartej na małych ssakach,
- spokojnych warunków.
Ciekawostki
- Samce mogą być niemal całkowicie białe.
- Poluje często w ciągu dnia, co jest nietypowe dla sów.
- Ma doskonały słuch i wzrok w jasnym świetle.
- W latach obfitości lemingów może intensywnie się rozmnażać.
- Jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych sów świata.
Zdjęcia
Występowanie na świecie
Występowanie naturalne
Występowanie introdukowane - wprowadzone przez zamierzoną albo niezamierzoną ingerencję człowieka