Sitatunga (Tragelaphus spekii) to średniej wielkości antylopa przystosowana do życia w środowisku wodno-bagiennym. Wyróżnia się niezwykłą zdolnością poruszania się po podmokłych terenach, trzcinowiskach i płytkich wodach.

Dorosłe osobniki osiągają długość ciała około 130–170 cm, wysokość w kłębie 75–120 cm, a masa wynosi od 50 do 120 kg. Samce są wyraźnie większe i posiadają spiralne rogi.

Wygląd i cechy charakterystyczne

Sitatunga ma smukłą, ale silną budowę ciała.

Najważniejsze cechy:

• długie, rozstawione kopyta przystosowane do grząskiego terenu,
• wodoodporne, brązowo-szare umaszczenie,
• u samców spiralne, prążkowane rogi,
• wydłużone kończyny ułatwiające poruszanie się w wodzie,
• charakterystyczne, lekko „rozchwiane” ruchy podczas brodzenia.

Występowanie

Naturalny zasięg obejmuje:

• Afrykę Środkową,
• regiony dorzecza Konga,
• obszary bagienne Afryki Wschodniej i Zachodniej.

Gatunek jest silnie związany z terenami podmokłymi.

Środowisko życia

Sitatunga zasiedla:

• bagna,
• trzcinowiska,
• zalewowe lasy,
• mokradła,
• płytkie rozlewiska rzek i jezior.

Większość życia spędza w wodzie lub jej pobliżu.

Tryb życia i zachowanie

Sitatunga prowadzi skryty tryb życia.

Najważniejsze cechy:

• aktywność głównie o zmierzchu i nocą,
• bardzo ostrożne i płochliwe zachowanie,
• samotniczy lub luźno grupowy tryb życia,
• doskonałe ukrywanie się w trzcinach,
• umiejętność zanurzania się w wodzie w razie zagrożenia.

Pożywienie

Sitatunga jest roślinożerna.

Dieta obejmuje:

• trawy wodne,
• liście roślin bagiennych,
• pędy trzcin,
• rośliny wodne,
• młode gałązki.

Rozmnażanie

Rozród nie jest ściśle sezonowy.

Najważniejsze informacje:

• ciąża trwa około 7,5 miesiąca,
• zwykle rodzi się 1 młode,
• młode ukrywane jest w gęstej roślinności,
• samica bardzo dobrze maskuje potomstwo,
• opieka trwa kilka miesięcy.

Naturalni wrogowie

Do zagrożeń należą:

• lamparty,
• krokodyle,
• lwy (rzadziej, na suchszych terenach),
• pytony,
• człowiek (utrata siedlisk i polowania).

Znaczenie w ekosystemie

Sitatunga pełni ważną rolę:

• kontroluje roślinność bagienną,
• jest elementem łańcucha pokarmowego mokradeł,
• wpływa na strukturę roślinności wodnej.

Sitatunga w ogrodach zoologicznych

Gatunek jest rzadziej spotykany w ogrodach zoologicznych.

Wymaga:

• dużych wybiegów z dostępem do wody,
• gęstej roślinności i kryjówek,
• spokojnego środowiska,
• diety roślinnej bogatej w błonnik.

Ciekawostki

1. Kopyta sitatungi są wyjątkowo szerokie i działają jak „rakiety śnieżne” w błocie.
2. Zwierzę potrafi poruszać się niemal bezgłośnie w trzcinach.
3. Często zanurza się w wodzie, zostawiając nad powierzchnią tylko nos.
4. Jest jedną z najlepiej przystosowanych antylop do życia w mokradłach.
5. Jej sierść ma właściwości wodoodporne.