Koati południowy (Nasua nasua), zwany także ostronosem rudym, to ssak z rodziny szopowatych występujący w Ameryce Południowej. Jest zwierzęciem bardzo towarzyskim, inteligentnym i aktywnym, często spotykanym w grupach rodzinnych.

Dorosłe osobniki osiągają długość ciała 40–70 cm, a ogon może być niemal tak długi jak reszta ciała. Masa wynosi zwykle 3–6 kg, przy czym samce są wyraźnie większe od samic.

Wygląd i cechy charakterystyczne

Koati południowy ma smukłą sylwetkę i bardzo charakterystyczny wygląd pyska.

Najważniejsze cechy:

• wydłużony, ruchliwy ryjek (stąd nazwa „ostronos”),
• brązowo-rude futro z jaśniejszymi elementami,
• długi, pierścieniowany ogon używany do utrzymania równowagi,
• silne kończyny przystosowane do wspinaczki i kopania,
• ciemniejsze „maski” wokół oczu.

Ryjek koati jest bardzo czuły i służy do przeszukiwania podłoża.

Występowanie

Naturalny zasięg koati południowego obejmuje:

• Brazylię,
• Argentynę,
• Paragwaj,
• Urugwaj,
• Boliwię,
• Peru.

Występuje głównie w tropikalnych i subtropikalnych regionach Ameryki Południowej.

Środowisko życia

Koati południowy zasiedla:

• lasy tropikalne,
• lasy liściaste,
• zarośla,
• tereny górskie i nizinne,
• obrzeża lasów.

Często przebywa zarówno na drzewach, jak i na ziemi, gdzie szuka pokarmu.

Tryb życia i zachowanie

Koati południowe są zwierzętami bardzo społecznymi.

Najważniejsze cechy:

• życie w grupach rodzinnych (tzw. „bandach”),
• aktywność dzienna,
• duża ciekawość i inteligencja,
• ciągłe przemieszczanie się w poszukiwaniu pokarmu,
• komunikacja głosowa i zapachowa.

Samce dorosłe często żyją samotnie poza okresem rozrodczym.

Pożywienie

Koati południowy jest wszystkożerny.

Jego dieta obejmuje:

• owoce,
• owady,
• larwy,
• jaja ptaków,
• małe kręgowce,
• padlinę (sporadycznie).

Bardzo dobrze wykorzystuje swój węch do znajdowania pokarmu w ziemi i ściółce leśnej.

Rozmnażanie

Okres rozrodczy jest sezonowy.

Najważniejsze informacje:

• ciąża trwa około 70–80 dni,
• samica rodzi 3–7 młodych,
• młode przebywają w gnieździe przez pierwsze tygodnie,
• samice tworzą wspólne grupy opiekuńcze,
• młode uczą się życia w grupie poprzez obserwację.

Naturalni wrogowie

Do zagrożeń należą:

• jaguary,
• oceloty,
• ptaki drapieżne,
• węże,
• kajmany (w pobliżu wody).

Największym zagrożeniem jest jednak utrata siedlisk i presja człowieka.

Znaczenie w ekosystemie

Koati południowy odgrywa ważną rolę:

• rozsiewa nasiona roślin poprzez spożywanie owoców,
• kontroluje populacje owadów i drobnych zwierząt,
• wpływa na równowagę ekosystemów leśnych.

Koati południowy w ogrodach zoologicznych

Gatunek jest często hodowany w ogrodach zoologicznych i parkach zwierząt.

W warunkach hodowlanych wymaga:

• dużych wybiegów z możliwością wspinaczki,
• elementów stymulujących zachowania eksploracyjne,
• życia w grupach społecznych,
• zróżnicowanej diety.

Ciekawostki

1. Koati potrafi obracać ryjkiem niemal w każdą stronę jak „sondą”.
2. Samice żyją w dużych grupach, samce często są samotnikami.
3. Są bardzo aktywne i rzadko pozostają w jednym miejscu długo.
4. Komunikują się za pomocą szerokiej gamy dźwięków i zapachów.
5. W naturze są bardzo czujne i trudne do podejścia.