Hipopotam karłowaty (Choeropsis liberiensis) to rzadki, skryty ssak z rodziny hipopotamowatych, występujący w lasach i mokradłach Afryki Zachodniej. Jest znacznie mniejszy i bardziej lądowy w zachowaniu niż hipopotam nilowy.

Dorosłe osobniki osiągają długość ciała około 150–175 cm i masę od 180 do 275 kg. Mimo nazwy „karłowaty” nadal jest dużym i masywnym zwierzęciem, ale o smuklejszej sylwetce niż jego większy krewny.

Wygląd i cechy charakterystyczne

Hipopotam karłowaty ma bardziej „leśną” budowę ciała niż hipopotam nilowy.

Najważniejsze cechy:

• ciemnoszara, gładka skóra,
• krótsze nogi i bardziej smukła sylwetka,
• mniejsza głowa i mniej masywna szczęka,
• oczy i nozdrza umieszczone mniej wysoko niż u hipopotama nilowego,
• palce przystosowane do chodzenia po miękkim podłożu.

Skóra wymaga stałego nawilżenia, dlatego zwierzę często przebywa w pobliżu wody.

Występowanie

Naturalny zasięg hipopotama karłowatego obejmuje:

• Liberię,
• Sierra Leone,
• Wybrzeże Kości Słoniowej,
• Gwineę (lokalnie).

Jest gatunkiem bardzo rzadkim i zagrożonym wyginięciem.

Środowisko życia

Hipopotam karłowaty zasiedla:

• gęste lasy deszczowe,
• tereny bagienne,
• doliny rzek,
• wilgotne zarośla.

W przeciwieństwie do hipopotama nilowego unika otwartych wód i spędza więcej czasu na lądzie.

Tryb życia i zachowanie

Hipopotam karłowaty prowadzi skryty i samotniczy tryb życia.

Najważniejsze cechy:

• aktywność głównie nocą,
• samotniczy lub w parach,
• unikanie kontaktu z człowiekiem,
• powolne, ostrożne poruszanie się,
• terytorialność.

Większość dnia spędza ukryty w gęstej roślinności lub w pobliżu wody.

Pożywienie

Hipopotam karłowaty jest roślinożerny.

Jego dieta obejmuje:

• liście,
• owoce,
• paprocie,
• trawy,
• rośliny wodne.

Żeruje głównie w nocy, przemieszczając się po leśnych ścieżkach.

Rozmnażanie

Okres rozrodczy nie jest ściśle sezonowy.

Najważniejsze informacje:

• ciąża trwa około 6–7 miesięcy,
• zwykle rodzi się jedno młode,
• młode jest ukrywane w gęstej roślinności,
• opiekę sprawuje samica,
• młode szybko staje się mobilne.

Naturalni wrogowie

Do zagrożeń należą:

• lamparty,
• pytony (dla młodych),
• krokodyle (rzadziej),
• człowiek (największe zagrożenie: utrata siedlisk i kłusownictwo).

Znaczenie w ekosystemie

Hipopotam karłowaty odgrywa rolę w ekosystemach leśnych:

• wpływa na strukturę roślinności poprzez żerowanie,
• uczestniczy w rozprzestrzenianiu nasion,
• stanowi element łańcucha pokarmowego.

Jest gatunkiem wskaźnikowym zdrowych lasów tropikalnych.

Hipopotam karłowaty w ogrodach zoologicznych

Gatunek jest rzadki, ale ceniony w ogrodach zoologicznych i programach hodowlanych.

W hodowli wymaga:

• dostępu do zbiorników wodnych i wilgotnych wybiegów,
• gęstej roślinności zapewniającej schronienie,
• spokojnego otoczenia,
• zróżnicowanej diety roślinnej.

Ciekawostki

1. Hipopotam karłowaty spędza znacznie więcej czasu na lądzie niż hipopotam nilowy.
2. Jest bardzo skryty i rzadko obserwowany w naturze.
3. Zostawia ślady zapachowe do oznaczania terytorium.
4. Jest jednym z najbardziej zagrożonych dużych ssaków Afryki.
5. Jego populacja w naturze jest silnie rozdrobniona.